Onsdag 7. mars 2018
MINORITY REPORT: Marte Gerhardsen er leiar for den sosialdemokratiske tankesmia Agenda og meiner det er altfor få med minoritetsbakgrunn i norske utval og regjeringar.
Personar med minoritetsbakgrunn er kraftig underrepresentert i offentlege utval:
Kritiserer kvite komitear
Undersak

– Det har blitt verre med Frp

Akhenaton Oddvar de Leon leier Organisasjonen mot offentlig diskriminering (Omod). Han er ikkje overraska over tala frå Agenda.

– Dette har alltid vore eit problem. Men no er det full stopp. Det har blitt verre med Frp i regjering, seier han.

– For ti år sidan hadde ein i det minste ein ambisjon og ein vilje om å gjere noko med dette. Det klarer ikkje den nye regjeringa i det heile.

De Leon fortel at Omod har skrive fleire brev til regjeringa om dei offentlege utvala.

– Vi meiner dette er eit alvorleg demokratisk problem. Dei siste åra har ein ny generasjon med minoritetsbakgrunn innteke partia og dei offentlege institusjonane. Den kritiske massen er der, utan at hjelper. Kvifor ikkje? Ein må rekruttere betre og på ein meir heilskapleg måte.

MAKT: Berre 2,6 prosent av medlemene i offentlege utval har minoritetsbakgrunn – og talet er dalande. Det viser eit nytt Agenda-notat.

LIKESTILLING

34 av 1316. Det er fasit for kor mange personar med minoritetsbakgrunn som har fått plass i eit offentleg utval sidan 2009.

Tankesmien Agenda har gått gjennom alle offentlege utval sett ned dei siste ni år, og tala er nedslåande: Prosenten minoritetar i slike utval er langt lågare enn storleiken på denne gruppa i folket elles skulle tilseie.

Fakta

Minoritetar:

• Tankesmien Agenda har nytta Statistisk sentralbyrås (SSB) landskategoriar i sin definisjon på minoritetsbefolkninga.

• Definisjonen rommar innvandrarar eller barn av innvandrarar frå Asia, Afrika, Latin-Amerika, Oseania unnateke Australia og New Zealand, og Europa utanom EU og EØS-landa.

• Denne gruppa kallar SSB landsgruppe 2. Dette er 10,1 prosent av Noregs innbyggjarar i 2018.

Svært kritisk

Om ein legg Statistisk sentralbyrå sin definisjon av minoritetar til grunn, har om lag 10 prosent av folket minoritetsbakgrunn. Her er nasjonale urfolk og minoritetar ikkje rekna inn.

Rapporten viser også at folk med minoritetsbakgrunn gjerne blir plassert i offentlege utval der temaet er innvandring og integrering. Meir allmenne tema som skatt eller pensjon blir tildelt blendakvite utval.

Marte Gerhardsen, leiar i Agenda, er svært kritisk til utviklinga.

– Denne delen av folket er sterkt underrepresentert i det offentlege, politiske Noreg.

Kvit regjering, kvite utval

Då det nye regjeringsapparatet blei presentert i januar, fekk statsminister Erna Solberg frå Høgre sterk kritikk for ikkje å ha funne plass til ein einaste statsråd eller statssekretær med minoritetsbakgrunn.

Dette er svakare enn både dei raudgrøne regjeringane og Solberg 1-regjeringa.

– Solberg 2-regjeringa er heilt utan ambisjonar på dette området. Ingen har minoritetsbakgrunn. Det er både rart og trist i 2018. Det handlar om representativitet, meiner Gerhardsen.

– Den delen av folket som har minoritetsbakgrunn må oppleve at dei blir representert. I tillegg er det grunn til å tru at dei har erfaringar som er viktige å ha med seg, seier Gerhardsen.

NOU-makt

Dei siste tiåra har offentlege utval, som skriv såkalla NOU-ar (Norske offentlege utgreiingar), blitt stadig viktigare.

– Der er det nesten ingen med minoritetsbakgrunn med. Det er også gjerne dei same som går igjen, seier Gerhardsen og nemner Agenda-kollega Sylo Taraku som sit i slike utval.

– Det er slåande at Arbeidsdepartementet ikkje har hatt med ein einaste med minoritetsbakgrunn dei siste ti åra. Det må vere lov å seie at Solberg-regjeringa – og Høgre – er veldig dårlege.

– Men Stoltenberg-regjeringa kan vel heller ikkje vere stolte av resultata?

– Nei, dei kunne gjort mykje meir. Men det er trass alt dårlegare no. Det ser ut som det er mindre medvit om dette på høgresida.

Klassekampen har bede om ein kommentar til rapporten frå kunnskaps- og integreringsminister Jan Tore Sanner frå Høgre.

Kunnskapsdepartementet, som er ansvarleg fagdepartement, fekk opplyst dei relevante tala frå Agenda-rapporten, men ønskte likevel ikkje å kommentere innhaldet.

«Vi har tatt en ny runde her, og vi ønsker ikke å kommentere før vi har sett hele rapporten. Da kommenterer vi gjerne», skriv Ajfer Husejin, kommunikasjonsrådgjevar i Kunnskapsdepartementet, i ein e-post til Klassekampen.

politikk@klassekampen.no

Torsdag 6. desember 2018
PROFIL: Unge Venstre-leiar ­Sondre Hansmark seier Abid Raja er blant dei einaste som profilerer Venstre sin eigen politikk.
Onsdag 5. desember 2018
UHOLDBART: Elin Ørjasæter slakter Trine Skei Grandes lederstil etter at partilederen anklaget partifelle for å være illojal.
Tirsdag 4. desember 2018
RAUDE BYAR: Norske storbyar ligg an til å halde på sine Ap-ordførarar etter kommunevalet i 2019. I Bergen og Tromsø slit høgresida med alternativet.
Mandag 3. desember 2018
SENTRUMSSTENGT: Ny måling viser rødgrønt flertall i Bergen. Nå ber SVs Oddny Miljeteig Ap om å «lese skriften på veggen» og velge SV foran sentrum.
Lørdag 1. desember 2018
UT: Dei er avhengige av selja mangan til stålprodusentar i heile EU, men slår likevel ikkje nokon stålring om EØS-avtalen. Eramet Norway er open for å greia ut eit alternativ til EØS.
Torsdag 29. november 2018
INNVANDRING: Torbjørn Røe Isaksen (H) tek opp konkurransen i asyl- og flyktningpolitikken mot Sylvi Listhaug (Frp) og Masud Gharahkhani (Ap).
Onsdag 28. november 2018
NESTLEIAR-KAMP: Sju av SV sine fylkeslag har spelt inn Torgeir Knag Fylkesnes som ny nestleiar i SV. Tre har spelt inn Kari Elisabeth Kaski.
Tirsdag 27. november 2018
FORSTÅR: Frps Per-Willy Amundsen sier han forstår fagbevegelsens uro for EØS-avtalen.
Fredag 23. november 2018
STERK KRITIKK: KrF går knallhardt ut mot regjeringen i terrorsikringssaken, men vil ikke bli med på et mistillitsforslag. Tilliten mellom partiene er likevel svekket på borgerlig side, sier Frp-topp.
Torsdag 22. november 2018
DRAMA: Den blågule KrF-eren Hans Fredrik Grøvan skal ha forfattet et mis­tillitsforslag mot regjeringen, som Ap og Sp er beredt til å støtte.