Klassekampen.no
Onsdag 10. januar 2018
Menneskeson i januar

Jula hadde enno ikkje slept taket, før far min måtte inn på sjukehus. Operasjon.

Kakeboksane var ikkje tømde, så mor mi og eg døyvde uroa vår for far som no låg naken på kaldt operasjonsrom med kniv i magen!

Grantrea var fulle av snø, ungar i skibakken, katten jakta småfuglar ved neket. Ettermiddagsfred. Skumring.

Utanfor på bygdevegen stega brått fram ein røsleg kar i grå klede. Ukjent.

Uvanleg. Nabolaget var lite, grenda grisgrendt. Men som innflyttar kjente mor mi godt folk frå bygda i sør, der ho var vaksen opp. No vart ho bleik. Eg stokk, utan at eg forsto kvifor.

Han går nok forbi, sa ho og snudde seg mot meg.

Det gjer han ikkje. Ved grinda stoggar han, ser beint mot oss, løftar av haspa og går roleg stien rundt huset til døra som aldri pla vera låst. Steg i gangen, eit hardt slag på døra.

Mor mi reiser seg, ropar: Ja?

Han trør inn, helsar: Te løkk me jula!

Takk, det same, seier mor. Du har gått langt.

Ja, seier han.

Du får sette deg ned og kvile, seier ho.

Takk!

Han finn ein budalsstol, set seg tungt.

Du vil gjerne ha kaffe? spør ho.

Takk, ja.

Og julekaker, kanskje?

Ja, pustar han, tar av luva, legg den på golvet.

Eg er 15 år og ser fort at mannen ikkje er som oss andre og at mor mi har tatt regien på det uventa besøket. Redd er eg ikkje. Berre tørr i munnen. Så sit vi ved bordet og et fattigmann, jødekaker. Mor spør om nytt frå heimtraktene, mannen svarer usamanhengande. Etter ei stund er alt fortært, men han sit. Det er godt og varmt inne, juletreet blinkar.

Kanskje eg kan spela litt for deg, seier mor.

Ja, svarar han.

Ho set seg til orgelet, finn heftet. Så syng vi julesongane som står der. Han kan faktisk synge, tenker eg. Det vert ein lang konsert, for mannen har ikkje tenkt å gå. Kvifor skal han det? Her er ei snill kvinne som tar imot han og som til og med vil synge for han! Men etter Largo av Händel og Purpose av Nordråk reiser han seg, tar mor mi i handa og takkar. Godt nyår da, seier ho, raud i kinna etter trampinga på orgelet.

Mannen let døra stilt att og forsvinn i mørkret.

Mor set seg ende ned.

I ettertid har eg tenkt på Tolstoj si forteljing om skomakaren som fekk besøk på julaftan. Var det kanskje Jesus som var hos oss denne kvelden, eller var det N. N.? Heime på permisjon frå langtidsopphaldet på lukka avdeling, Reitgjerdet sjukehus.

ingigerdhusbyn@gmail.com

Artikkelen er oppdatert: 30. januar 2018 kl. 11.53

Klassekampen benytter informasjons­kapsler (cookies) så vi kan gi deg bedre service, og for å holde styr på om du er logget inn på våre tjenester. Du kan lese mer om vår bruk av informasjons­kapsler her.

Lukk