Klassekampen.no
Lørdag 28. oktober 2017
Glømyd pisken: Hillary Clinton i debatt med Donald Trump.
Samling i botn er til lite hjelp om det er endra på vilkåra ein vil.
Glad i dyr

Ei haustnatt gjekk eg gjennom Torggata i Oslo for å ta bussen til Sagene. Fleire stader på fortauet stod det små flokkar av svarthåra og mørkhuda menn. Eg gjekk tvers gjennom, dei trødde høfleg tilbake. Det kjentest godt og rett. Det stod ein varme av dei som gjorde meg vel, som av brune dyr ved eit gjerde.

Det kan nok vera at det er fordi eg er opp i åra og moderleg av vesen. Men eg har aldri gått over på det andre fortauet på grunn av ein mann eller tre så lenge eg har levd, verken i Noreg eller i utlandet, så sant dei ikkje er midt i ein slåstkamp.

På ein kjellarrestaurant i Lisboa sat eg og åt fiskesuppe ved eit langbord der det sat ei ung jente frå Baskarland på den andre sida. Ho skulle gjerne ha reist omkring aleine, ho òg, men tilrop frå sure og sinte menn hadde så langt teke motet frå henne. Eg hadde nettopp vore ute for nokre av den riktig ekle sorten, men kunne forsikra henne om at dei hadde det mest i kjeften. Sjølv om dei opptrer i flokk, er det sjeldan særleg samhald mellom dei. Sjå deg ut den veikaste av dei, sa eg, og sett auga rett i skrevet på han mens du klør deg litt på magen. Då ler dei andre av han, og du er den nye sjefen.

Baskarjenta syntest det høyrdest så kjekt ut at ho kom springande rundt langbordet for å gje meg ein klem. Korleis det sidan gjekk, veit eg ikkje, og ikkje har eg noka forsking å støtta meg til heller. Det finst tusenvis av rapportar om trakassering av kvinner, men nesten ingenting om effektive måtar å stansa det på.

Tiltak som #MeToo er tufta på trua om at berre ein klagar lenge nok, vil trakassørane skamma seg og bli snille. Men dei vil nok heller oppfatta det som ei stadfesting av ein universell orden, og ta det som ei oppmuntring til å køyra på med meir av det same.

Derimot har det vist seg at jenter som driv med riding, sjeldan får trøbbel med menn. For det første er det lite å frykta frå ein person på åtti-nitti kilo for ei som er vand med å handtera eit dyr på eit halvt tonn. For det andre legg ho seg til ein måte å vera på som ikkje berre får plageånder til fordufta, men som endåtil kan få dei til å venda ut ei betre side av seg sjølve, som når ein grillete og ubrukeleg hest får ein djerv ryttar på ryggen, og plutseleg kan hoppa over mykje høgare hinder enn før.

Mennesket er sjølvsagt ikkje berre eit dyr. Likevel er me dyr òg, i tillegg til intelligens og moral. Mange ting blir enklare dersom ein aksepterer at det ikkje nyttar å avskaffa hakkeordenen nedanfrå.

Då Hillary Clinton stilte til fjernsynsdebatt mot Donald Trump under presidentvalkampen i fjor, hadde ho dessverre gløymt pisken. Sjølv om han luska etter henne på scenen som ein lumsk og innpåsliten hund, kommanderte ho han ikkje til å gå og leggja seg i korga. Ho berre smilte stivt og satsa på at det skulle gå over av seg sjølv. Det gjer det aldri. Men det forsvinn som dogg for sol straks kvinna tek styringa.

s.skjold@online.no

Ikkje søtt, ikkje surt, ikkje bittert – men salt. Solveig Aareskjold skriv om det ho sjølv vil i Klassekampen kvar laurdag.

«Det nyttar ikkje å avskaffa hakkeordenen nedanfrå»

Artikkelen er oppdatert: 21. november 2017 kl. 16.02

Klassekampen benytter informasjons­kapsler (cookies) så vi kan gi deg bedre service, og for å holde styr på om du er logget inn på våre tjenester. Du kan lese mer om vår bruk av informasjons­kapsler her.

Lukk