Onsdag 15. mars 2017
GÅR ETTER TOPPANE: Kjem SV og leiar Audun Lysbakken i regjering, må toppane i samfunnet gje meir, medan barnefamiliane skal få meir å leve for. Det slår SV fast i ein 35-punktsplan.
• Audun Lysbakken varslar at ulikskap blir hovudsak • Legg fram 35-punkts plan
Vil gjere ein forskjell
Undersak

SSB-forskar: Barnetrygd funkar

Jon Epland er forskar i Statistisk sentralbyrå og har arbeidd med inntekt i barnefamiliar. Han meiner auka barnetrygd hadde gjeve færre barnefamiliar med dårleg råd. Barnetrygda har stått stille sidan midten av nittitalet.

– I 2014 rekna vi ut at om barnetrygda var like mykje verdt i dag som i 1996, ville 18.000 barn vore flytta over grensa slik at dei ikkje lenger levde i låginntektsfamiliar.

På tidleg 2000-tal fjerna ein småbarnstillegget.

– Kontaktstøtta skulle kompensere for dette, men vi såg at det blei ein klar auke i familiar med låg inntekt.

– Kan auka barnetrygd føre til lågare arbeidsdeltaking?

– På midten av 1990-talet gjekk både barnetrygd og sysselsetting opp. Sysselsettinga er fyrst og fremst konjunkturavhengig, seier Epland.

ULIKT: I dag legg Audun Lysbakken fram «35 tiltak for et rettferdig Norge». Han innrømmer at Noreg ikkje blir rettferdig, sjølv om han får gjennomslag for alle 35.

ULIKSKAP

På fredag opnar SV-leiar Audun Lysbakken partiets landsmøte med ein tale der forskjellar blir ei hovudsak. I dag legg partiet fram ein plan med 35 tiltak SV meiner skal gje mindre forskjellar i Noreg.

– Det er ein plan for å få ned ulikskap i makt og rikdom. No går vi til frontalåtak mot den forskjellsveksten som øydelegg det beste med Noreg, seier Lysbakken til Klassekampen.

Han meiner politikarar på høgresida – men også i Ap – ikkje tek inn over seg kva som eigentleg skjer.

– Dei fleste politikarar snakkar om veksten i forskjellar som ein «naturkatastrofe», forårsaka av fenomen som ligg bortanfor vår kontroll. Men dette er politikk, meiner Lysbakken.

Planen heiter «35 tiltak for et rettferdig Norge».

– Blir Noreg rettferdig om de får gjennomført desse 35 tiltaka?

– Nei, så enkelt er det nok ikkje. Men dette er viktig steg som gjev resultat på kort sikt, seier Lysbakken.

Fakta

SVs 35 tiltak:

• Mot fattigdom: Auke barnetrygda, auke inntekta for uføre, innføre ungdomsgaranti for alle under 25 år utanfor arbeid, utdanning eller tiltak, stramme inn på forbrukslån, auke bustøtta.

• Fordeling: Auke skatten for dei rikaste, skattleggje multinasjonale selskap, vri skattesystemet så det blir meir lukrativt å investere i arbeidsplassar, kjempe mot skatte­svindel.

• Skule: Få fleire lærarar, ha meir praktisk læring, flytte leksene til skuletida, innføre fysisk aktivitet og gratis skulemat, innføre tidleg innsats i barnehage og SFO.

• Bustader: Få ein nasjonal bustadplan, lage offentlege utbyggingsplanar, innføre delt eigarskap, regulere leigemarknaden.

• Arbeid: Lovfeste retten til fast jobb og heil stilling, kjempe mot arbeidslivskriminalitet, avvise EØS-styring av arbeidslivet, investere i arbeidsplassar.

• Inkludering: Norskopplæring for alle, satse i område som Groruddalen, kartleggje og fylle ut utanlandsk kompetanse, fremje likestilling, fjerne kontantstøtta.

• Eigarskap: Grunnlovsfeste fellesskapens eigarskap til fisken, stoppe velferdsprofitørane, sikre statleg eigd jernbane, ha sterkt statleg eigarskap, eige vasskrafta.

Barnetrygd er kampsak

– Kva er det viktigaste tiltaket?

– Alt her heng saman, men det mest akutte er å gjere noko for dei fattige barnefamiliane. Dei treng meir å leve for. Det er nesten hundre tusen ungar som veks opp i fattige familiar.

SV har gjort auke i barnetrygda til ei kampsak.

– Vi vil at den skal auke i verdi, og i tillegg vil vi auke den ekstra for åleineforsørgjarar og fleirbarnsfamiliar.

– Ein av grunnene til auka ulikskap er jo auka innvandring. Er ikkje SV for høg innvandring, då?

– Det vil alltid vere innvandring. Det er mange grunnar til ulikskap, og innvandring er ein av desse. Men når ein høyrer på debatten, kan ein få inntrykk av at sidan låginntektsfamiliane ikkje er etnisk norske, er det ein grunn til å ikkje gjere noko. Det er elendig integreringspolitikk, seier Lysbakken.

Ulikskap på alle felt

Planen går inn på område som eigarskap, skule, skatt og ei rekkje andre felt som til saman skal få ned forskjellane i Noreg.

– 2. februar hadde toppleiarane i Noreg tent like mykje som ein vanleg arbeidar tener på eit heilt år. No er det toppanes tur til å stramme livreima, meiner SV-leiaren.

– Og i kva ministerpost får ein gjort mest med forskjellane i Noreg?

– Eg skjønnar kvifor du spør, men eg er ikkje oppteken av posisjonar no.

politikk@klassekampen.no

Onsdag 19. juli 2017
HARD NØTT: Jonas Gahr Støre innrømmer at det er svært vanskelig å hindre større forskjeller, men mener en styrket fagbevegelse er et godt sted å starte.
Tirsdag 18. juli 2017
ALEINE: Medan EU og OECD publiserer fattigdomstal, har Statistisk sentralbyrå gått over til omgrepet låginntekt. Det meiner omgrepet «fattig» blir for sterkt i norsk samanheng.
Mandag 17. juli 2017
Fattigdom: Barnefattigdommen i Norge har økt kraftig. Organisasjoner for vanskeligstilte i Norge krever strakstiltak.
Lørdag 15. juli 2017
FORSKJELL: Norsk arbeidsliv blir tryggare, tydar tal frå Arbeidstilsynet. Men det gjeld ikkje utanlandske arbeids­takarar. – Uakseptabelt, seier LO-topp.
Fredag 14. juli 2017
INNSATS: Arbeidsmiljøloven settes til side for å gjennomføre et skippertak på vedlikehold. Tillitsvalgt mener Forsvaret kaller vanlig arbeid for «øvelse» for å unngå normale arbeidstidsregler.
Torsdag 13. juli 2017
DYRT: Venner og fagfolk samlet inn penger så Ronny Bjørnestad kunne kjøpe en kur mot hepatitt C i utlandet. Det kostet 7500 kroner. I Norge koster samme medisin over en halv million.
Onsdag 12. juli 2017
MAKTA RÅR: Høy ulikhet avler motstand mot velferdsordninger, minoriteter og omfordeling i delene av befolkningen med mest makt, viser ny forskning. Det vinner høyrekrefter på.
Tirsdag 11. juli 2017
STRYK: Heimevernet mangler utstyr, trener for lite, og får ikke rekruttert befal med rett kompetanse. I en gradert årsrapport for 2016 gir forsvarssjefen Heimevernet strykkarakter.
Mandag 10. juli 2017
KRISE: I en gradert rapport slår forsvarssjefen fast at han ikke er i stand til å mobilisere Forsvaret i krise og krig. Beredskapen i Hæren, Heimevernet, Luftforsvaret og Cyberforsvaret får alle strykkarakter.
Lørdag 8. juli 2017
RÅD: Jens Stoltenberg mener Norge bør pleie et godt forhold til USA, uavhengig av hvilken president som leder landet.

Klassekampen benytter informasjons­kapsler (cookies) så vi kan gi deg bedre service, og for å holde styr på om du er logget inn på våre tjenester. Du kan lese mer om vår bruk av informasjons­kapsler her.

Lukk